KALENDARZ IMPREZ

Sobota, 23 Września 2017
Pon Wto Śro Czw Pią Sob Nie
        01 02 03
04 05 06 07 08 09 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30  

Z kart historii

Smażenie powidła w kuchni dworskiej w Siennowie.

Kobieta robi rożenki śliwkowe. Jeniec włoski dokłada do ognia.
Kobieta robi rożenki śliwkowe....

„Smażenie powidła odbywało się co roku jesienią, na wolnym powietrzu na dziedzińcu kuchennym, w pogodny, wybrany dzień, w wielkim 100-litrowym, miedzianym kotle. (…)Poprzedniego dnia wykopywał (któryś ze świadomych pracowników) wąski a głęboki rowek, nakryty blachą i darnią, z dwoma otworami końcowymi. W jeden okrągły, dopasowany – wpuszczano kocioł i robiono mały komin na dym, w drugim – następnego dnia palono ognisko, którego płomień ogarniał kocioł od dołu. Zasiadał tam, w okrągłym wykopanym dołku – każdorazowy „palipieca”, dokładał i pilnował ognia. Przygotowana była olbrzymia (długości 1,2 metra) kopyść do mieszania oraz „siwaki” i kamienne garnki na powidła. Śliwki (około 200 kg) pochodziły częściowo lub całkowicie z „odsypu” należnego od dzierżawcy sadu, a jeśli urodzaj był mniejszy dodawano śliwki z tzw. grzęd (warzywnika), gdzie była duża, podwójna aleja węgierek, porzeczek, wiśni i innych. Jeżeli śliwki nasze zawiodły, kupowało się je w Zarzeczu na odpuście św. Michała, dokąd je z gór chłopi przywozili w beczkach, tzw. solówkach (50 kg) na sprzedaż. Rano przychodziła Hanusia Łojkowa i obejmowała komendę. Parę dziewcząt łuskało śliwki; rozpalano pod kotłem wysmarowanym woskiem pszczelim, ażeby się z początku nie przypalało i wrzucano partię śliwek. Gdy te, przy ciągłym mieszaniu, rozgotowały się, tworząc rzadką masę, dodawano po trochę, w miarę łuskania, aż wszystkie zużyto. Hanusia siedziała na stołku z boku kotła, mieszając prawie bez ustanku, coraz ją ktoś zastępował dla odpoczynku, na co niechętnie się zgadzała „bo zaraz się przypali”. Ogień musiał być równomierny, nie za ostry. Osobno wybrane śliwki, wyłuskane, panna domu obsypywała kminkiem i nadziewała na przygotowane długie cienkie patyczki, tzw. rożenki. Czasem dawano między dwie połówki migdały. „Rożenki” te ususzone w piecu piekarskim po chlebie, przechowywano w pudle w „apteczce” i podawano do wódki. Powidło smażyło się od wczesnego ranka do późnej nocy, dopóki, wzięte na kopyść i obrócone nie spadało z powrotem. Znaczyło to, że jest usmażone dostatecznie. Wkładano je do siwaków i kamiennych garnków, w których następnego dnia, zapiekano w piecu piekarskim, aż się utworzyła skorupa na wierzchu. Wystudzone, owijano po wierzchu papierem pergaminowym, obwiązywano sznurkiem i stawiano na półki w dużej spiżarni - „lamusie - w starej oficynie."
Helena z Wolskich Turno, Wspomnienia z rodzinnego gniazda, Puławy 1988, MP-OP-213.


Źródło: www.facebook.com/pages/Muzeum-w-Przeworsku-Zespół-Pałacowo-Parkowy
BIURO PROJEKTU: STOWARZYSZENIE NA RZECZ ROZWOJU I PROMOCJI PODKARPACIA PRO CARPATHIA UL. RYNEK 16 35-064 RZESZÓW
PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ SZWAJCARIĘ W RAMACH SZWAJCARSKIEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z NOWYMI KRAJAMI CZŁONKOWSKIMI UNII EUROPEJSKIEJ
PROJECT SUPPORTED BY A GRANT FROM SWITZERLAND THROUGH THE SWISS CONTRIBUTION TO THE ENLARGED EUROPEAN UNION